Hóa học lớp 8 – Bài 16 – Phương trình hóa học

Như đã được giới thiệu trong bài trước, phản ứng hóa học là quá trình biến đổi chất này thành chất khác cùng với những bài học trước đó như Công thức hóa học, Hóa trị . . . là những bài học sẽ giúp những em hoàn thiện bài Phương Trình Hóa Học đơn thuần hơn rất nhiều.

Trước tiên, chúng ta phải biết được phương trình hóa học là gì đã đúng ko những em ?

Phương trình hóa học hay còn được gọi là phương trình trình diễn phản ứng hóa học là một phương trình gồm với Hai vế phân biệt bởi dấu mũi tên đánh theo chiều từ trái sang phải. Ở vế trái là chất tham gia phản ứng còn vế bên phải là chất tạo thành gọi là sản phẩm sau phản ứng.

Để đồng nhất những kí hiệu, người ta quy ước sử dụng công thức hóa học của những chất để trình diễn một phản ứng hóa học qua phương trình. Không những thế, chúng ta sử dụng những hệ số đặt trước công thức hóa học đó để đảm bảo số nguyên tử tham gia phải bằng số nguyên tử sau phản ứng.

Phương trình hóa học trước tiên được viết bời Jean Beguin vào năm 1615 trong ấn bản sách giáo khoa của ông. Phương trình hóa học được thể hiện còn thô sơ, những bạn hãy xem hình ảnh bên dưới về phương trình hóa học trước tiên nhé.

I - Lập phương trình hóa học

1. Tri thức cần với:

- Công thức hóa học
- Khái niệm phương trình phản ứng

Trước tiên, chúng ta thường thấy rằng mọi phương trình hóa học đều được thiết lập qua lời nói, thể hiện trên giấy bút bằng chữ nên ta sẽ với được phương trình chữ của phản ứng hóa học. Sau đó, dựa vào công thức hóa học của những chất được gọi tên chúng ta sẽ được sơ đồ của phản ứng. Sau đó, chúng ta thiết lập thăng bằng nguyên tử của mỗi yếu tố trước và sau lúc phản ứng kết thúc. Tương tự, chúng ta đã lập được phương trình hóa học rồi nhé.

2. Những bước lập phương trình hóa học

Để lập được phương trình hóa học, những bạn cần tiến hành 3 bước và 3 bước này sẽ được cụ thể hóa qua ví dụ sau đây.

Sắt tác dụng với oxi dư ở nhiệt độ cao tạo ra hợp chất sắt (III) oxit với công thức hóa học là Fe2O3
Bước 1: Lập phương trình chữ và viết sơ đồ của phản ứng
- Phương trình chữ của phản ứng hóa học sắt và oxi
Sắt + Oxi → Sắt (III) Oxit [Fe2O3]
- Sơ đồ của phản ứng thể hiện bằng công thức hóa học
Fe + O2 → Fe2O3

Lưu ý: Lúc những em làm quen việc lập phương trình, thì chúng ta ko cần viết phương trình chữ nữa. Chúng ta viết luôn sơ đồ của phản ứng hóa học thể hiện qua công thức cho nhanh.

Bước 2: Thăng bằng phản ứng là thăng bằng số nguyên tử của mỗi yếu tố.

Ta thấy, số nguyên tử của sắt và oxi ở cả Hai vế đều ko bằng nhau do vậy ta phải thêm những hệ số vào trước công thức hóa học để cho số nguyên tử Hai bên thăng bằng.

Tay nhận thấy rằng, số nguyên tử oxi to hơn số nguyên tử sắt nên ta sẽ thăng bằng từ yếu tố này trước nhé. Ta với số nguyên tử oxi ở phía bên trái là Hai còn số nguyên tử oxi ở phía bên phải là 3. Chúng ta tìm bội chung nhỏ nhất của Hai và 3 ở đây là 6.
Lấy bội chung nhỏ nhất chia cho số nguyên tử oxi ở mỗi bên đó chính là số hiệu cần đặt trước công thức hóa học của oxi hoặc hợp chất chứa oxi để thăng bằng nguyên tử oxi ở mỗi bên.
Sau bước này ta sẽ được phương trình như sau: Fe + 3O2 → 2Fe2O3
Tiếp đó, ta thấy số nguyên tử của yếu tố sắt bên phải là 4. Bên trái là Một do vậy thêm số 4 vào công thức hóa học của Sắt là số nguyên tử ở hai vế phương trình đã thăng bằng.
Sau lúc cần bằng hoàn chỉnh phương trình trên ta được phương trình hóa học như sau: 4Fe + 3O2 → 2Fe2O3

Bước 3: Viết phương trình hóa học

4Fe + 3O2 → 2Fe2O3
Lưu ý quan yếu:
- Ở phương trình hóa học, công thức hóa học còn thể trạng thái thái của những chất do vậy chúng ta ko viết 6O vì oxi ở dạng phân tử khí O2
- Viết hệ số thăng bằng cao bằng công thức hóa học của đơn chất hoặc hợp chất.
- Nếu trong hợp chất với những nhóm nguyên tử như -(OH), =(SO4), -(NO3) . . . thì chúng ta còi đây là một đơn vị để thăng bằng.

II - Ý nghĩa của phương trình hóa học

Phương trình hóa học cho chúng ta biết được tỷ lệ về số nguyên tử, số phân tử giữa những chất trong một phản ứng hóa học. tỷ lệ này cũng chính là tỷ lệ hệ số mỗi chất trong phương trình.

Ở ví dụ trên, 4Fe + 3O2 → 2Fe2Ota với thể nói như sau
Bốn nguyên tử sắt tác dụng với 3 phân tử khí oxi sẽ tạo thành Hai phân tử Sắt (III) oxit. Tỷ lệ: 4:3:2

III - Bài tập vận dụng

Bài số 01: Hoàn thành những phương trình hóa học sau:
- P + O2 → P2O5
- Fe + O2 → FeO
- Fe + O2 → Fe3O4
- Zn + HCl → ZnCl2 + H2
- H2 + O2 → H2O
- Na + H2O → NaOH + H2
- P2O5 + H2O → H3PO4
- CuO + H2 → Cu + H2O
Lưu ý:

- Sắt với nhiều hóa trị, ở phương trình trên ta coi với đủ điều kiện để phản ứng xảy ra.

- Tất cả điều kiện ở phản ứng trên là đủ để phản ứng hóa học xảy ra đúng tương tự. Mọi thắc mắc về điều kiện phản ứng xin vui lòng góp ý qua bình luận.

Tài liệu tham khảo:

- Sách giáo khoa hóa học lớp 8  - Nhà xuất bản giáo dục
- https://vi.wikipedia.org

Leave a Comment

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *