Ý Nghĩa Chỉ Số Axit Là Gì?

Bài viết giúp những em củng cố tri thức về phản ứng xà phòng hóa và biết cách xác định những chỉ số chất béo: chỉ số axit, chỉ số xà phòng hóa, chỉ số este…

Ý Nghĩa Chỉ Số Axit Là Gì

1. Tri thức liên quan:

a. Phản ứng xà phòng hóa chất béo:

– là phản ứng của chất béo với dung dịch kiềm NaOH/KOH, tạo grixerol và hỗn hợp những muối Na/K. Hỗn hợp những muối này chính là xà phòng.

– Là phản ứng ko thuận nghịch.

b. Những chỉ số chất béo:

– Chỉ số axit: là số miligam KOH cần để trung hòa axit béo tự do xuất hiện trong 1g chất béo.

– Chỉ số xà phòng hóa: là số miligam KOH cần để xà phòng hóa glixerit và trung hòa axit béo tự do trong 1g chất béo.

Chỉ số este: là số miligam KOH cần để xà phòng hóa glixerit của Một g chất béo, là hiệu số giữa chỉ số xà phòng hóa và chỉ số axit.

Chỉ số I2: là số miligam I2 khả năng cùng với 100g chất béo ko no.

2. Ví dụ minh họa:

Ví dụ 1:

Lúc xà phòng hóa 2,52g chất béo A cần 90ml dung dịch KOH 0,1M. Mặt khác, xà phòng hóa hoàn toàn 5,04g chất béo A thu được 0,53g glixerol. Tìm chỉ số axit và chỉ số xà phòng hóa.

Lời giải:

Sở hữu: mKOH = 0,09.0,1.56.1000= 504 mg

Phản ứng xà phòng hóa:

nKOH= 3nglixerol = 3.(frac0,5392)

Ví dụ 2:

Để trung hòa lượng axit tự do xuất hiện trong 14g một mẫu chất béo, cần 15ml dung dịch KOH 0,1M. Tính chỉ số axit của mẫu chất béo.

Lời giải:

mKOH= 15.0,1.56= 84 mg

Ví dụ 3:

Để trung hòa 10g một chất béo với chỉ số axit là 5,6 cần sử dụng bao nhiêu gam NaOH?

Lời giải:

Vậy: trung hòa 10g chất béo ———————————– 40mg = 0,04g NaOH

Ví dụ 4: 

xà phòng hóa 1kg chất béo với chỉ số axit là 2,8 cần sử dụng 350 ml dung dịch KOH 0,1M. Khối lượng glixerol thu được là bao nhiêu?

Lời giải:

cách 1: 

(RCOO)3C3H5 + 3KOH — C3H5(OH)3 + 3RCOOK (1)

1g 16,8mg

1kg 16,8g

cách 2: 

KOH + RCOOH RCOOK + H2O (1)

3KOH + (R’COO)3C3H5 3R’COOK + C3H5(OH)3 (2)

nKOH (1) =

nKOH (2) = 0,Một mol

3. Bài tập tự giải:

Bài 1: Để xà phòng hóa 10kg chất béo với chỉ số axit bằng 7, người ta cho chất béo đó công dụng với dung dịch chứa 1,42kg NaOH. Sau phản ứng hỗn hợp được trung hòa vừa đủ bởi 500ml dung dịch HCl Một M.

a. Tính khối lượng glixerol và khối lượng xà phòng thuần chất thu được.

Bài 2: Xà phòng hoá Một kg chất béo với chỉ số axit bằng 7, chỉ số xà phòng hoá 200.Khối lượng glixerol thu được là bao nhiêu?

Bài 3: Một loại mỡ chứa 70% triolein và 30% tristearin về khối lượng. Tính khối lượng xà phòng thu được lúc xà phòng hoá hoàn toàn 100kg chất mỡ đó bằng NaOH.

Bài 4: Một loại mỡ chứa 40% triolein, 20% tripanmitin, 40% tristearin. Xà phòng hoá hoàn toàn m gam mỡ trên bằng NaOH thu được 138 gam glixerol. tổng trị giá của m?

Bài 5: Để xà phòng hoá 35kg triolein cần 4,939 kg NaOH thu được 36,207 kg xà phòng. Xác định chỉ số axit của mẫu chất béo trên.

Leave a Comment

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *